ثریا - طی سال‌های اخیر هوش مصنوعی توانست رشد بسیار چشمگیری در دنیا داشته باشد. توسعه این فناوری نوین با شیوع ویروس کرونا سرعت گرفت و جهان اکنون با موج جدیدی از قابلیت‌های هوش مصنوعی مواجه شده است.

با وجود آن که بسیاری از کاربران این فناوری را محدود به کره زمین و ربات‌ها می‌دانند اما دانشمندان از هوش مصنوعی در توسعه عملیات فضایی نیز استفاده می‌کنند. فناوری AI اکنون در بخش فضایی هم رو به رشد قرار دارد به طوری که سهام بازار هوش مصنوعی در فضا ۲ میلیارد دلار ارزش دارد. از آن جایی که ستاره‌ها و سیاره‌های بسیاری در فضا وجود دارند ارزش سهام این فناوری برای انجام اکتشافات جدید روزانه افزایش پیدا می‌کند.

هوش مصنوعی کمک می‌کند طی مدت زمانی کوتاه تعداد بالایی از ستاره‌ها و سیاره‌ها مورد بررسی قرار گیرند و آثار زندگی در آن‌ها تحلیل شوند. بدون وجود هوش مصنوعی، اگر تمامی انسان‌های کره زمین برای تحلیل ستاره‌ها همراه شوند باز هم زمان برای دسترسی به تعداد مطلوب کم می‌آید. به همین دلیل دنیا به راه حل‌های سریع و کاربردی‌تر مانند هوش مصنوعی برای تحلیل دنیای بیرون از زمین نیاز دارد.

با وجود این فناوری جدید و فوق‌العاده بسیاری از آرزوهای بشر اکنون امکان‌پذیرتر از گذشته شده و محققان باور دارند سفرهای سریع‌ فضایی نیز طی سال‌های آینده ممکن خواهند شد. گفتنی است؛ یکی از شرکت‌های موفقی که هم اکنون به عنوان رهبر مجموعه‌های توسعه دهنده هوش مصنوعی حساب می‌شود Bosch است که توانسته حسگرهای پیشرفته خود برای هوش مصنوعی را به جهان معرفی کند.

این مجموعه همچنین با الگوریتمی متفاوت و شگفت‌‌انگیز با نام SoundSee کمک بسیاری در پیشرفت علم و فناوری هوش مصنوعی کرده است. در ادامه تلاش شده تا به تاثیرات هوش مصنوعی در اکتشافات فضا پرداخته شود تا افراد دید دقیق‌تری به قدرتمند‌ترین فناوری دنیا داشته باشند.

هوش مصنوعی ماهیت اکتشافات فضایی را تغییر می‌دهد

سازمان‌های دولتی و آژانس‌های فضایی هر کشور این روزها سعی دارند بیش از گذشته اطلاعات خود در رابطه با فضا را افزایش دهند و ماهواره‌های خود را به خارج از جو زمین بفرستند. با وجود آن که در نگاه اول فضا محیطی آرام با میلیاردها ستاره به نظر می‌آید اما سازمان‌های فضایی همواره سعی داشته‌اند برای خطرات خارجی آماده باشند. طی مدت زمان گذشته آژانس‌های فضایی احتمال‌های بسیاری را از جمله تشعشعات کیهانی، شهاب سنگ‌های بزرگ و موارد مشابه را شناسایی کرده‌اند و تحت مطالعه قرار داده‌اند.

برای آن که دانشمندان بتوانند داده‌های بیشتری را کسب کنند و امنیت محیط اطراف زمین را افزایش دهند این افراد به فناوری قدرتمندی مانند هوش مصنوعی نیاز دارند. انسان‌ها نمی‌توانند به سادگی بخش‌های زیادی از فضا را مورد بررسی قرار دهند به همین جهت فناوری خستگی‌ناپذیر هوش مصنوعی اقدامات این چنینی را صورت می‌دهد و به دولت‌ها و سازمان‌های فضایی کمک می‌کند تا چندین هزار منبع را تحلیل کنند.

این بررسی‌ها به آژانس‌های فضایی اجازه می‌دهد با سرعت بالاتری به اطلاعات مفید دسترسی پیدا کنند. دانشمندان همچنین با استفاده از هوش مصنوعی ابر نو اخترها، ستاره‌ها، سیاهچاله‌ها و وقایع کیهانی را مورد مطالعه قرار داده‌اند. تمامی این موارد بدون وجود هوش مصنوعی غیر ممکن بوده است. یکی دیگر از فواید جالب هوش مصنوعی در توسعه اطلاعات فضایی آن است که این فناوری می‌تواند جنس تشکیل دهنده سیاره‌ها و ستاره‌ها را شناسایی کند و آن‌ها را با نمونه‌های موجود در منظومه شمسی مقایسه کند.

یکی از راه‌های تشخیص ماده‌های موجود در هر سیاره تحلیل نحوه تابش اشعه نور به سطح آن‌ها است. پس از این موارد قابلیت یادگیری عمیق با هوش مصنوعی قرار دارد که می‌تواند اطلاعات قرارگیری و شکل‌گیری یک کهکشان را شبیه‌سازی کند تا بتواند آینده و گذشته شرایط در آن کهکشان را مورد بررسی قرار دهد. تمامی این قابلیت‌ها به دلیل خستگی‌ناپذیری هوش مصنوعی امکان‌پذیر است.

هوش مصنوعی در ادامه می‌تواند ایرادات موجود در هر ماموریت فضایی را شناسایی کند و فضانوردان را مورد بررسی قرار دهد. با وجود آن که محققان در فضا از لحاظ روحی و جسمی آمادگی‌های لازم برای مواجه با شرایط سخت را دارند اما همواره خطراتی وجود دارند که می‌تواند از دست این افراد خارج باشد و آن‌ها را به شرایط روحی دشوار بکشاند. برای پیشگیری از بروز مشکلات این چنینی هوش مصنوعی سعی می‌کند پیش از پرتاب موشک، در حین پرواز تیم تحقیقاتی و در زمان استقرار فضانوردان در مدار زمین خطرات احتمالی را بررسی و پیش‌بینی کند تا افراد همواره آماده برای مواجه شدن با هر اشکالی باشند.

هوش مصنوعی تفاوت‌های بسیاری را در زندگی فضانوردان ایجاد می‌کند

زندگی به عنوان یک فضانورد خارج از جو زمین بسیار سخت و دشوار است. برای این افراد وظایف گسترده‌ای در فضا وجود دارد که باید به تنهایی و یا با تعداد محدودی از افراد آن‌ وظایف را به سرانجام برسانند. این افراد بدون جاذبه، خارج از جو زمین و با کیلومترها فاصله از خانواده خود باید مدت زمان زیادی را به انجام فعالیت‌های فضایی اختصاص دهند. اکنون با توسعه فناوری، هوش مصنوعی توانسته بخشی از کار فضانوردان را کاهش دهد.

برای مثال شرکت اسپیس ایکس با فرستادن ربات CIMON به ISS توسط موشک فالکون ۹ سعی کرده محققان فضایی را در آرامش بیشتری قرار دهد. این ربات با استفاده از دستورات صوتی و صفحه نمایش لمسی به افراد امکان برقراری ارتباط بین یکدیگر و یا با زمین را می‌دهد. نمونه دیگری از ربات‌ها با نام Astrobee وجود دارد که به دانشمندان فضایی کمک می‌کند وظایف خود را به بهترین نحو و با کمترین زمان صورت دهند. این ربات‌ها از فناوری فوق‌العاده SoundSee در خود بهره می‌برند که به فعالیت آن‌ها کمک بسیاری می‌کند.

پتانسیل‌های احتمالی برای آینده پروازهای فضایی

در آینده نزدیک هوش مصنوعی از آن چه امروز هست مهم‌تر خواهد شد و نقش کلیدی‌تری را در اکتشافات فضایی ایفا خواهد کرد. این فناوری به انسان‌ها کمک کرده تا تعداد بسیاری سیاره، ستاره، کهکشان و سیاره‌های فراخورشیدی را کشف کنند. هوش مصنوعی همچنان ایده‌های و تئوری‌های جدیدی را به جهان معرفی کرده و اکنون برخی دانشمندان باور دارند سیاره مریخ در گذشته در سطح خود دریا داشته است.

همچنین ناسا با کمک هوش مصنوعی توانسته سیاره فراخورشیدی Kepler 90 را کشف کند که ۲۵۴۰ سال نوری با زمین فاصله دارد. گفتنی است؛ حدود ۷۰ درصد از تمامی فضانوردانی که در ماموریت قرار دارند به دلیل عدم وجود جاذبه دچار مشکلات جسمی می‌شوند. هوش مصنوعی با بررسی وضعیت سلامتی این افراد توانسته از شدت بیماری‌های افراد بکاهد و آینده روشن‌تری را برای سلامت جسمی‌ آن‌ها فراهم سازد.

برای قدرت بخشیدن به تحقیقات فضایی دانشمندان باید ابتدا به فناوری هوش مصنوعی اعتماد کامل داشته باشند. با این وجود این فناوری توانسته در مدت زمان کوتاه خدمات بسیاری را به انسان ارائه دهد و محققان طی سال‌های اخیر مسیرهای طولانی و پر چالشی را با کمک هوش مصنوعی طی کرده‌اند

در حالی که دانشمندان به صورت روزانه با کمک این فناوری داده‌های جدیدی را کسب می‌کنند اما این افراد باور دارند که انسان‌ها اکنون در مرحله ابتدایی دستیابی به اطلاعات فضایی هستند و فناوری هوش مصنوعی نیز راه زیادی برای توسعه و تکمیل به خود اختصاص می‌دهد. تا زمان توسعه و تکمیل هوش مصنوعی، دانشمندان از این فناوری استفاده می‌کنند تا داده‌های مهم فضایی را کسب کنند و ماموریت‌ها را با دقت و کاربرد بیشتری پیش ببرند.

باشگاه خبرنگاران جوان